Bốn Loại Nến Cơ Bản & Cấu Trúc Cảm Xúc Thị Trường
? 1. Tại sao phải quay lại nến cơ bản?
Nhiều nhà đầu tư sau khi học hàng chục mẫu hình nến lại giao dịch mơ hồ, vì không hiểu sâu ý nghĩa từng cây nến đơn lẻ.
Ở cấp độ đọc lần hai, ta quay lại bốn hình nến nền tảng:
- Marubozu trắng
- Marubozu đen
- Spinning Top
- Doji
Vì tất cả mẫu hình phức tạp đều được hình thành từ tổ hợp của 4 loại nến này.
? 2. Bốn loại nến cơ bản & tâm lý thị trường
✅ 1. Marubozu trắng (White Marubozu)
Không có bóng trên & dưới (hoặc rất nhỏ)
Giá mở = thấp nhất, đóng = cao nhất
Xuất hiện trong: sóng tăng, breakout, xác nhận xu hướng
? Tâm lý:
Phe mua làm chủ toàn bộ phiên, tự tin – thống trị – không bị kháng cự.
? Chiến lược:
- Mua theo nếu xuất hiện sau giai đoạn tích lũy.
- Tránh mua đuổi nếu đã tăng xa vùng hỗ trợ.
✅ 2. Marubozu đen (Black Marubozu)
- Giá mở = cao nhất, đóng = thấp nhất
- Không có bóng trên & dưới
? Tâm lý:
- Phe bán kiểm soát hoàn toàn → hoảng loạn, bán tháo, vỡ trận.
? Chiến lược:
- Xác nhận xu hướng giảm tiếp diễn
- Cảnh báo đảo chiều nếu xuất hiện ở đỉnh cao bất thường
✅ 3. Spinning Top – Nến con quay
- Thân nhỏ, bóng trên/dưới đều dài
- Dao động lớn nhưng đóng cửa gần giá mở
? Tâm lý:
- Giằng co quyết liệt → do dự – nghi ngờ – thiếu niềm tin vào xu hướng hiện tại.
? Chiến lược:
- Cần xác nhận phiên sau
- Nếu xuất hiện sau chuỗi nến lớn → có thể là dấu hiệu đảo chiều
✅ 4. Doji – Nến Do dự
- Giá mở = giá đóng (hoặc rất gần)
- Không có thân, chỉ bóng
? Tâm lý:
- Thị trường tạm dừng – lắng nghe – ngập ngừng. Ai cũng sợ... hoặc đang chờ tin lớn.
? Chiến lược:
- Không bao giờ giao dịch chỉ vì có Doji
- Phải xác nhận hướng đi ở phiên sau
- Nếu xuất hiện sau xu hướng dài + khối lượng lớn → đáng cảnh giác
?️ 3. Hình minh họa
Hình 4.1 – Cấu trúc 4 loại nến cơ bản:
|
Loại nến |
Hình ảnh |
Tâm lý |
|
Marubozu trắng |
|
Áp đảo tăng |
|
Marubozu đen |
|
Áp đảo giảm |
|
Spinning Top |
|
Do dự |
|
Doji |
|
Bất định, thăm dò |
? 4. Ứng dụng trong thực chiến
Ví dụ:
Trên biểu đồ VN30F, ngày 12/02/2024 xuất hiện White Marubozu sau vùng tích lũy ngang → tạo đà cho sóng tăng 5 phiên tiếp theo.
Cổ phiếu SSI, ngày 10/06/2023: Spinning Top tại đỉnh sóng tăng + khối lượng lớn → xác nhận đảo chiều sau đó.
? 5. Kết luận & bài học cấp độ 2
✒️ Ghi nhớ:
- Mỗi cây nến đơn lẻ là một đoạn hội thoại ngắn của thị trường.
- Không nắm vững nến cơ bản → không thể hiểu hội thoại dài (mẫu hình).
- Phải đặt nến vào ngữ cảnh xu hướng, khối lượng, hỗ trợ/kháng cự.
“Thành công đến từ việc thành thạo điều cơ bản – và áp dụng nó đúng thời điểm.” - Nguyên Thông Quán
? 6. Bài tập thực hành
- Mở biểu đồ bất kỳ (daily hoặc 1H)
- Tìm mỗi loại nến cơ bản ít nhất 3 lần
Ghi lại:
- Vị trí xuất hiện (sóng lên / đỉnh / đáy)
- Giá phản ứng 3 phiên sau thế nào?